Guernica Guernica
Geïnspireerd door Picasso’s schilderij Guernica creëert FC Bergman een woordeloze multimediale voorstelling over de onmogelijkheid om oorlog te verbeelden.
Guernica werd tweemaal beroemd. De eerste keer doordat de Baskische stad tijdens de Spaanse burgeroorlog brutaal werd platgebombardeerd en zo slachtoffer werd van het eerste strategische burgerbombardement in de Europese geschiedenis. De tweede keer niet lang daarna, toen Pablo Picasso de gruweldaad als onderwerp nam voor zijn gelijknamige en inmiddels onsterfelijk geworden kunstwerk.
De ironie wil dat de faam van het kunstwerk die van zijn eigen onderwerp grotendeels heeft overleefd; men herinnert zich vandaag eerder het schilderij van de tragedie, dan de tragedie zelf. En dat is misschien niet eens zo gek…
FC Bergman bekijkt de betrokkenen bij deze oorlogsmisdaad van naderbij: zij die hem ondergingen, zij die hem aanrichtten en zij die ernaar keken.
“Guernica Guernica laat zien dat kunst op een bepaald moment altijd ook gaat over de toeschouwer ervan. Precies daarom kunnen we het ons niet permitteren oorlog in kunst te negeren: het dwingt een zelfonderzoek af dat in de dagelijkse berichtenstroom al te gemakkelijk vermeden wordt.”
“Guernica Guernica switcht telkens van perspectief: figuranten zijn achtereenvolgens slachtoffer, dader en toeschouwer. Het is de kern van deze voorstelling: aan welke kant bevinden we ons, waar ligt het kantelpunt?”
“Daarover gaat het hier: zien, met aandacht zien en het beeld laten indalen. Als we dat vergeten, staat een volgende wandaad weer voor de deur. (…) ’Guernica Guernica’ is werk van een kwaliteit die je maar zelden zal zien. ”
“Stef Aerts, Joé Agemans, Thomas Verstraeten en Marie Vinck, de vier protagonisten van het collectief FC Bergman, hebben drie ongelooflijk kunstzinnige scènes gecreëerd die de toeschouwer nu eens in diepe droefheid, dan weer in pure horror en soms in een licht geamuseerde verwondering achterlaten. Tegelijkertijd vermijden ze echter elke vorm van identificatie en overweldiging. Het publiek is zich op elk moment van de voorstelling bewust dat hier beelden worden gemaakt, en beleeft mee hoe ze tot stand komen.”
“Zelden heeft een productie op de Ruhrtriennale zoveel vragen gesteld aan zichzelf en aan de kunst – en aan ons. En zelden werd er zonder een enkel woord zo beklemmend over oorlog verteld.”
“”Guernica” op de Ruhrtriennale: scènes die je doen huiveren. ”
“Het slot van het drieluik is ongetwijfeld het belangrijkste, omdat het over onszelf gaat: als we van gruwel weten, wat doen we dan? Zijn we de kunstenaar die er een werk over maakt om een symbolische streep in het zand te trekken of – waarschijnlijker – blijven we toeschouwers die mak langs de zijlijn blijven staan?”
“Guernica Guernica probeert zo de verre doden en het verre doden opnieuw midden in onze samenleving te plaatsen. Daartegenover staat een technologie die ons onthecht: bommenwerpers, drones, financiële en consumptieketens. Ze maken het doden veilig daar, dragelijk hier. FC Bergman toont die esthetiek van medeplichtigheid: de ongemakkelijke ervaring dat we op afstand en in schoonheid geweld blijven plegen, ondanks de dagelijkse dosis schokkende mediabeelden.”
“FC Bergman maakt indruk met woordeloze theatervoorstelling ‘Guernica Guernica'”
“Binnen de krijtlijnen geven de figuranten de scènes mee vorm. Het was de groep zelf die ons heeft geïnspireerd. Vooraf was niet uitgemaakt welke personages we zochten. We zijn vertrokken vanuit deze mensen die gaandeweg een rol kregen toebedeeld die bij hen past. De persoonlijkheden van al die figuranten samen maken het stuk. Waar wij als makers doorgaans op het voorplan staan, en figuranten vroeger op bepaalde momenten werden ingezet als één grote groep, spelen ze ditmaal echt de hoofdrol.”
““Duitsland is geen evidente plek om met een oorlogsstuk in première te gaan”: Thomas Verstraeten over Guernica Guernica”
